حسن حسن زاده آملى

43

هزار و يك كلمه (فارسى)

مقدّمه : نگارنده ، اين رساله را از روى سه نسخه خطّى به شرح زير تصحيح و استنساخ كرده است ، و آن را براى كنگره بزرگداشت جناب صدر المتألهين ( رضوان اللّه عليه ) به پيشگاه مبارك دانشمندان و انديشمندان تقديم مىدارد : نسخه نخست متعلق به كتابخانه مرحوم آية اللّه گلپايگانى ( رحمه اللّه ) در قم ، به شماره « 6185 » است كه كاتب آن فاضلى آشناى به اصطلاحات علمى بوده است و نسخه‌اى صحيح و قابل اعتماد نوشته است ، و در پايان آن مرقوم داشته است : تمّت الرسالة و هى من إفادات صدر المتألهين صدر الدين الشيرازى ( تغمّده اللّه بغفرانه ) حرّرها فرج اللّه الحسينى ، شهر ربيع الثانى سنة 1290 . اين نسخه فقط فاقد نام رساله است . نسخه دوم متعلق به كتابخانه مجلس در تهران ، به شماره « 1721 » است . تاريخ كتابت آن سنه « 1091 ه » است كه قريب العهد به تاريخ ارتحال صدر المتألهين است ، چه اين كه تاريخ ارتحال آن جناب ( به نام محمد بن ابراهيم ) « مريض » است كه سنه 1050 ، است . صاحب نخبة المقال گويد : ثم ابن ابراهيم صدراء الأجل * في سفر الحج ( مريضا ) ارتحل قدوة أهل العلم و الصفاء * يروى عن الداماد و البهائي اين نسخه در قدمت پيش از دو نسخه ديگر است ، و قدمت آن قابل توجه است ، و لكن به خوبى و صحّت نسخه نخستين ياد شده نيست ، أما از نسخه سوم به مراتب برتر و بهتر است . در پايان آن آمده است : تمّت الرسالة المسمّاة ب « رسالة القطب و المنطقة » لصدر الأفاضل صدر الدين الشيرازى ( عفى عنه ) . نسخه سوم متعلق به كتابخانه مرحوم آية اللّه مرعشى ( رحمه الله ) در قم ، در مجموعه‌اى به شماره « 1948 » است .